Week 2: Pantaneiros

Switch! Wat een overgang: van de droge Chaco naar de natte Pantanal. Na een week Bolivia ben ik nu in Brazilië met WNF collega’s uit Brazilië, Bolivia, Paraguay, Duitsland, Engeland en de VS. Heb ik vorige week 6 dagen vergaderd en 2 uur het veld bezocht, deze week overleggen we 6 dagen in het veld. Dat betekent inspiratie: op de weg hiernaartoe zien we al 4 reuzemiereneters! Wat een machtig mooi dier, met majestueuze staart; ik had hem nog nooit eerder gezien. En er zullen er nog veel volgen deze week…

Verbinden en verbeteren
We zijn samen om het drielanden project Cerrado-Pantanal te bespreken (zie mijn blogs van juni 2014). Dit doen we ieder jaar. We evalueren en prioriteren: wat ging afgelopen jaar goed, wat had minder succes? Op deze manier passen we ons werk steeds een beetje aan, om zo veel mogelijk impact te hebben.
Deze keer hebben we het ook over strategische zaken: we bouwen aan één communicatieplan en één fundraisingplan voor Brazilië, Bolivia en Paraguay samen. Want het is toch veel leuker om de Pantanal, het grootste wetlandgebied van de wereld in zijn geheel te steunen, in plaats van slechts een deel daarvan? En we denken na over hoe we ons beter kunnen voorbereiden op de effecten van klimaatverandering. Het zal warmer worden en droger in het gebied, op sommige plekken meer dan op andere. Kunnen we natuurgebieden verbinden, zodat dieren en planten kunnen uitwijken als het ze te heet wordt? Hoe gaan we dat aanpakken?

Het zijn boeiende en gepassioneerde discussies. Veel WNF-collega’s werken al lang in dit gebied, en kennen het op hun duimpje. Als voorzitter van deze stuurgroep geniet ik erg van de betrokkenheid en het enthousiasme van het team. En af en toe een papagaai voor het raam houdt de motivatie hoog, ook tijdens serieuze overleggen!

Wauw, een poema!

Na drie dagen overleg vertrekken we naar het veld voor projectbezoek. Twee thema’s staan centraal: Beter Beheer door Boeren en ‘privé beschermde natuurgebieden’.
Drie boerderijen met ‘goede praktijken’ staan op het programma: bedrijven waar de boer zich houdt aan de regels en wat extra doet voor de natuur en voor zijn dieren. WNF ondersteunt al 15 jaar een organisatie die deze boeren van informatie voorziet en helpt met de certificering. Alex, onze gastheer vertelt enthousiast over zijn bedrijf. 20% van zijn grond is gereserveerd voor de natuur, in het weiland staan voldoende bomen die schaduw bieden voor de koeien en over zijn hele terrein loopt een ‘corridor’, een brede groenstrook voor wilde dieren die langstrekken.
En dat heeft effect! Als we te paard over zijn terrein rijden, zien we veel dieren: capibara’s (grote knaagdieren), reuzenmiereneters, herten, een gordeldier, kaaimannen en heel veel vogels. Als we in het donker nog een keer terugkomen met de auto zien we zelfs een poema! Zijn glinsterende ogen zijn ver weg, maar de ervaren gids heeft geen enkele twijfel. Wauw!
De reuzenmiereneter score eindigt na dit bezoek op 17 (!).

Ik heb een boom geplant…
Ten slotte bezoeken we een privé natuurgebied: een gebied waarvan niet de overheid, maar de eigenaar zelf zegt ‘ik maak er een natuurreservaat van’. Dat betekent dat hij en eventuele opvolgers er niet zoveel meer mogen: niet bouwen, niet jagen, geen bomen kappen… Maar wel: toeristen ontvangen. En dat is voor deze pareltjes een goede bron van inkomsten.
Laércio, de voorzitter van de provinciale privé natuurgebieden organisatie ontvangt ons trots: in heel Brazilië is er 400.000 km2 beschermd door particulieren, en maar liefst de helft daarvan ligt in de Pantanal en de Cerrado! Samen met WNF lobbyt hij bij de overheid om dit principe aantrekkelijker te maken, en grondeigenaren te motiveren om (een deel van) hun gebied als natuurgebied aan te wijzen.
En hij toont ons zijn eigen privé reservaat (hoe stoer is dat!): 120 ha bos. Een klein deel is in het verleden in gebruik geweest door koeien, en probeert hij nu te herstellen. Wij helpen een handje mee door een boom te planten: een Ipé, een mooie, gebiedseigen, wit bloeiende boom die de overstromingen van de Pantanal goed weet te weerstaan.

Weer op pad
Komende week zal ik in Brazilië blijven, om mee te denken over het WNF zoet water programma hier. Daarover later meer – deze week was alvast een tweede succes!